پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست 3060-6314 7 1404 07 29 Analysis and Explanation of the Principles and Foundations of Property Restitution تحلیل و تبیین اصول و مبانی استرداد اموال 184 199 10.61838/csjlp.232 FA نادر فولاد پنجه دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران یوسف مولایی استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران عادل عباسی استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران Journal Article 1403/08/02 Restitution is a type of civil guarantee that includes any form of illicit acquisition of property, whether the unlawful cause stems from the commission of criminal offenses or one of the bases of civil liability, such as unjust enrichment. Restitution, as it embodies the meaning of returning and recovering, applies to situations where a person’s possession is unlawful. Property restitution arises under particular conditions and situations, which have both contractual and non-contractual origins. According to the contractual basis, the parties to a contract, based on their freedom of will, agree and consent to return the property transferred during the course of the contract. In the non-contractual basis, the reason for restitution of property is specified and determined by law in each case; in this type of restitution, the individual acts to return the property based on clearly defined legal rules, unrelated to any contractual foundation. In Iranian law, restitution refers to the return of property to its true owner or their legal representative. This study uses an analytical and descriptive method to examine the principles and foundations of property restitution. As a result, in Iranian law, with the implementation of the principle of property restitution, the beneficiary obtains the right to claim, while the other party incurs a prohibition on the use of the property and an obligation to return it, leading to liability for their possession of the property subject to the rule of restitution. ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌استرداد نوعی تضمین مدنی است که هر نوع تحصیل نامشروع اموال را شامل می‌شود؛ اعم از آنکه سبب نامشروع، تحقق عناوین مجرمانه یا یکی از اسباب مسئولیت مدنی مانند استیفای نامشروع باشد و استرداد چون دربردارنده معنای بازگرداندن و بازستانیدن است، بر مواردی اطلاق می‌شود که تصرف شخص نامشروع باشد. استرداد اموال در شرایط و وضعیت‌های به خصوصی شکل می‌گیرد که دارای دو منشأ قراردادی و غیرقراردادی است. بر اساس منشا قراردادی، طرفین یک قرارداد با توجه به اراده آزادی که دارند با یکدیگر توافق و تراضی می‌نمایند، که مال انتقال یافته در جریان قرارداد را مسترد کنند و در منشا غیر قراردادی، علت استرداد مال در مصادیق آن را قانون تعیین و مشخص کرده است؛ در این نوع از استرداد شخص بر اساس قواعد قانونی مشخص شده، اقدام به استرداد مال می‌کند و ربطی به مبنای قراردادی ندارد. در حقوق ایران استرداد بر تحویل اموال به مالک واقعی یا قائم مقام قانونی او اطلاق می‌شود. این پژوهش با روش تحلیلی و توصیفی به بررسی اصول و مبانی استرداد اموال پرداخته است. در نتیجه در حقوق ایران، با اجرای اصل استرداد اموال برای ذینفع حق مطالبه و برای طرف دیگر حرمت تصرف در مال و لزوم استرداد آن مترتب می‌شود که در نتیجه تصرف او در مال موضوع قاعده استرداد اموال ضمانی می‌شود.

https://csjlp.org/index.php/csjlp/article/download/232/290