پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست 3060-6314 8 زمستان 1405 1405 10 01 From Liquidity Creation to Delinquency: A Cognitive Social Pathology Analysis of Iran’s Monetary and Banking Policies از خلق نقدینگی تا بزهکاری، تحلیل آسیب اجتماعی شناختی سیاست‌های پولی و بانکی ایران 1 16 10.61838/csjlp.698 FA حسین غلامی دون استاد، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران محمد جهانبخشی دانشجوی دکتری، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. امین جعفری دانشیار، گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران Journal Article 1404/09/23 <p>The present article examines the relationship between monetary policies—particularly the process of liquidity creation—and their socio-behavioral consequences in the form of increased various types of delinquency in Iranian society. The primary objective of the study is to explain the socio-economic mechanisms through which disproportionate liquidity growth and inefficiencies in the banking system can intensify livelihood pressures, reduce social capital, and ultimately increase the propensity toward delinquent behaviors. The research adopts a descriptive–analytical method based on document review and theoretical analysis. Within this framework, the trends of liquidity creation in Iran’s economy and their inflationary consequences are first examined; subsequently, drawing on approaches from economic sociology and theories of social pathology, the relationship between economic variables and indicators of delinquency is explicated. The findings indicate that an increase in liquidity without productive backing, through generating chronic inflation, reducing purchasing power, and exacerbating economic inequalities, creates conditions that weaken informal social controls and heighten structural pressure on vulnerable groups. These conditions, indirectly, increase the likelihood of both minor and major forms of delinquency. Furthermore, the inefficiency of monetary policies and weak banking supervision intensify this process and contribute to the reproduction of the cycle of social harm. Ultimately, the article concludes that reforming monetary policies, controlling unproductive liquidity creation, and strengthening transparency within the banking system are not only economic imperatives but also critical strategies for preventing social harm and enhancing social security.</p> <p>مقاله حاضر به بررسی رابطه میان سیاست‌های پولی، به‌ویژه فرآیند خلق نقدینگی، و پیامدهای اجتماعی-رفتاری آن در قالب افزایش انواع بزهکاری در جامعه ایران می‌پردازد. هدف اصلی پژوهش، تبیین سازوکارهای اقتصادی–اجتماعی است که از طریق آن‌ها رشد نامتوازن نقدینگی و ناکارآمدی نظام بانکی می‌تواند به تشدید فشارهای معیشتی، کاهش سرمایه اجتماعی و در نهایت افزایش گرایش به رفتارهای بزهکارانه منجر شود. روش پژوهش از نوع توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مرور اسناد و تحلیل نظری است. در این چارچوب، ابتدا روندهای خلق نقدینگی در اقتصاد ایران و پیامدهای تورمی آن بررسی شده، سپس با بهره‌گیری از رویکردهای جامعه‌شناسی اقتصادی و نظریه‌های آسیب اجتماعی، ارتباط میان متغیرهای اقتصادی و شاخص‌های بزهکاری تبیین گردیده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که افزایش نقدینگی بدون پشتوانه تولیدی، از طریق ایجاد تورم مزمن، کاهش قدرت خرید و تشدید نابرابری‌های اقتصادی، زمینه‌ساز تضعیف کنترل‌های اجتماعی غیررسمی و افزایش فشار ساختاری بر گروه‌های آسیب‌پذیر می‌شود. این شرایط، به‌صورت غیرمستقیم، احتمال بروز بزهکاری‌های خرد و کلان را افزایش می‌دهد. همچنین ناکارآمدی سیاست‌های پولی و ضعف نظارت بانکی، این روند را تشدید کرده و به بازتولید چرخه آسیب اجتماعی دامن می‌زند. در نهایت مقاله نتیجه می‌گیرد که اصلاح سیاست‌های پولی، مهار خلق نقدینگی غیرمولد و تقویت شفافیت نظام بانکی، نه‌تنها یک ضرورت اقتصادی بلکه یک راهبرد مهم در پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی و ارتقای امنیت اجتماعی محسوب می‌شود.</p> https://csjlp.org/index.php/csjlp/article/download/698/387