قوّامیت زوج و تأثیر آن در اجبار بر مباشرت جنسی از منظر فقه اسلامی
کلمات کلیدی:
قوامیت, حق حبس, رضایتمندی, اجبار جنسیچکیده
رابطه خاص زناشویی، نیاز زن و شوهر را از لحاظ طبیعی تأمین و سبب آرامش ایشان میشود. اهمیت رضایت طرفین و عدم اجبار در این ارتباط، شاخصه یک رابطه تحکیمبخش برای خانواده است. با توجه به اینکه گاها موارد اجبار در مسائل زناشویی وجود دارد معمولا زنان آسیبهای بیشتری را متحمل میشوند. مرد به عنوان قوّام زن محسوب میشود و باید به این رشد و بالندگی فردی و معرفتی رسیده باشد که قوّامیت دلیل بر اجبار و تحکّم نیست و یکی از وظایف او در ارتباط با همسر خویش ایجاد شرایط آرامشبخش در محیط زندگی است لذا باید بتواند اجبار در هر رابطهای اعم از خاص و عام را به حداقل برساند تا خانواده مأمنی جهت پرورش و مکانی برای رشد باشد. از منظر فقهی، حقوقی و روانشناسی مواردی مانند عدم عسر و حرج نسبت به زن، حق حبس زن و ... تا حدودی این اجبار را محدود میکند اما پشتوانهای مانند قانونمند ساختن و جرمانگاری اجبار از جانب شوهر در ارتباط با او ضروری است تا قوّامیت مرد، عامل اجبار مرد در این ارتباط نشود. مقاله به روش توصیفی – تحلیلی است و به جنبههای متفاوت و تبعات اجبار در روابط زن و شوهر میپردازد و بیان مستندات فقهی(امامیه و عامه) و حقوقی متفاوت میتواند ادله محکمی را جهت عدم اجبار مطرح کند و آن را به عنوان یک اصل در ارتباط زناشویی بپذیرد و محدودیتها را هدفمند سازد تا بتواند در خانواده یک اعتدالی را بوجود آورد و در این راستا هدف از آن کاهش آسیبهای خانواده باشد.
مراجع
Abdollahi, E. (2021). Examining the Relationship between Sexual Satisfaction and Mental Health in Married Elderly Women in Guilan. Journal of Guilan University of Medical Sciences, 30(1), 14-27.
Al-Amili, S. M. H. (2006). Al-Zubda al-Fiqhiyya fi Sharh al-Rawda al-Bahiyya (4th ed.). Dar al-Fiqh lil-Tiba'a wa al-Nashr.
Al-Araki, M. A. (1998). Kitab al-Nikah (1st ed.). Islamic Propagation Office.
Al-Bahrani, M. (2007). Fiqh al-Masarif wa al-Nuqud (1st ed.). Maktabat Fadak.
Al-Bahrani, Y. i. A. i. I. (1984). Al-Hada'iq al-Nadira fi Ahkam al-Itra al-Tahira (1st ed.). Islamic Publications Office, Society of Seminary Teachers of Qom.
Al-Bihbahani, S. A. (1984). Al-Fawa'id al-Aliyya: Al-Qawa'id al-Kulliyya (1st ed.). Dar al-Ilm Library.
Al-Hattab, a.-R. a. (1995). Mawahib al-Jalil (1st ed.). Dar al-Kutub al-Ilmiyya.
Al-Hilli, H. i. Y. (1992). Mukhtalaf al-Shi'a fi Ahkam al-Shari'a (2nd ed.). Islamic Publications Office.
Al-Hilli, H. i. Y. (1998). Qawa'id al-Ahkam (1st ed.). Mu'assasat al-Nashr al-Islami, Society of Seminary Teachers.
Al-Hurr al-Amili, M. i. a.-H. (1988). Wasa'il al-Shi'a (1st ed.). Mu'assasat Al al-Bayt.
Al-Husayni al-Milani, S. M. H. (1975). Muhadarat fi Fiqh al-Imamiyya (1st ed.). Ferdowsi University Press.
Al-Husayni al-Shirazi, S. M. (1998). Al-Fiqh: Al-Qanun (1st ed.). Markaz al-Rasul al-A'zam lil-Tahqiq wa al-Nashr.
Al-Kulayni, M. i. Y. q. (1986). Al-Kafi (Islamic Edition) (4th ed.). Dar al-Kutub al-Islamiyya.
Al-Musawi al-Amili, M. i. A. (1990). Nihayat al-Maram fi Sharh Mukhtasar Shara'i al-Islam (1st ed.). Islamic Publications Office, Society of Seminary Teachers of Qom.
Al-Muzani, I. i. Mukhtasar al-Muzani. Dar al-Ma'rifa lil-Tiba'a wa al-Nashr.
Al-Naraqi, M. A. i. M. M. (1996). Awa'id al-Ayyam fi Bayan Qawa'id al-Ahkam (1st ed.). Islamic Propagation Office of Qom Seminary.
Al-Shafi'i, M. i. I. (1982). Al-Umm (2nd ed.). Dar al-Fikr lil-Tiba'a wa al-Nashr.
Al-Sharif, a.-M. (1984). Rasa'il al-Sharif al-Murtada. Dar al-Qur'an al-Karim.
Al-Shirbini, M. i. A. (1957). Mughni al-Muhtaj. Dar Ihya' al-Turath al-Arabi.
Ansari Dezfuli, M. (1994). Kitab al-Makasib (al-Nikah) (1st ed.). World Congress Commemorating Shaykh al-Ansari.
Emami, S. H. (1961). Civil Law. Islamic Publications.
Fazel Movahedi Lankarani, M. (2000). Tafsil al-Shari'a fi Sharh Tahrir al-Wasila: Al-Nikah (1st ed.). Jurisprudence Center of the Imams.
Ibn Hazm, A. i. A. Al-Muhalla. Dar al-Jamil.
Ibn Idris, a.-H. (1989). Al-Sara'ir (2nd ed.). Mu'assasat al-Nashr al-Islami, Society of Seminary Teachers.
Kazemi, Z., & Ghasemi, G. (2020). Sexual Assault in Marital Relationships from Legal and Social Perspectives in Iran and England. Quarterly Journal of Private and Criminal Law Research(43), 53-88.
Mohaghegh Damad Yazdi, S. M. (1985). Principles of Islamic Jurisprudence (12th ed.). Organization for Researching and Composing University Textbooks in the Humanities (SAMT).
Mousavi Ardebili, S. A. (2006). Fiqh al-Hudud wa al-Ta'zirat (2nd ed.). Mu'assasat al-Nashr li-Jami'at al-Mufid.
Nobahar, R., & Hosseini, S. O. (2018). The Limits of Sexual Relations between Husband and Wife within the Framework of the Principle of Kind Treatment. Family Research Quarterly(53), 75-94.
Rahimi Pardanajani, T. (2016). Examining the Relationship between Personality Traits and Women's Sexual Satisfaction. Journal of Sabzevar University of Medical Sciences, 23(6), 826-835.
Safaei, S. H., & Emami, A. (2009). A Concise Treatise on Family Law (17th ed.). Mizan.
Sha'rani, A. a.-H. (1998). Tabsirat al-Muta'allimin fi Ahkam al-Din (5th ed.). Islamic Publications.
Sham'i, M. (2013). An Introduction to Criminalization and Decriminalization (1st ed.). Jangal.
Shubayri Zanjani, S. M. (1998). Kitab al-Nikah (1st ed.). Raypardaz Research Institute.
Tabatabaei Haeri, S. A. (1991). Riyad al-Masa'il (Old Edition) (1st ed.). Mu'assasat Al al-Bayt.
Tabatabaei Yazdi, S. M. K. (1988). Urwat al-Wuthqa fima Ta'umm bihi al-Balwa (2nd ed.). Mu'assasat al-A'lami lil-Matbu'at.
دانلود
گاهشمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Somayeh Ebrahimi (Author); Ozra Entekhabian (Corresponding author); Abolhassan Soltani (Author)

این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.