ادله اصل اعتماد مشروع در حقوق قراردادهای ایران

نویسندگان

    مهزیار کاوه دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، گروه حقوق، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.
    داود نصیران نجف آبادی * استادیار گروه حقوق، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران Dawoodnassiran@yahoo.com
    رضا سلطانی استادیار گروه حقوق، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران
https://doi.org/10.61838/csjlp.430

کلمات کلیدی:

اصل اعتماد مشروع, ادله فقهی, ادله حقوقی, تصور خلاف واقع, مسئولیت قراردادی

چکیده

یکی از بدیهی‌ترین مواردی که نمی‌توان با این نظریه که تعهدات قراردادی و تعهدات ناشی از عهد مبتنی بر قبول اختیاری تعهد است، تطبیق داد، نظریه‌ای است که به عنوان معیار عینی مسئولیت قراردادی شناخته می شود. طبق این نظریه آنچه مهم است بیان نیت است و نیت درونی و واقعی معمولاً چندان مهم نیست. اگر انسان برخلاف قصد یا تصور خود به قول یا عقدی مقید باشد، مسئولیت او بر اساس قبول اختیاری تعهد نیست، بلکه بر اساس مفهوم دیگری است و این مفهوم در اکثر موارد اعتماد مشروع است.. با وجود این، قانون مدنی به عنوان منبع اصلی حقوق قراردادهای ایران، در این باره به گونه‎ای سخن گفته که گویی به اصل اعتماد مشروع و ضرورت آن بی‎توجه بوده است؛ حقوقدانان برای اثبات وجود اصل اعتماد مشروع به منابع استنباط احکام در فقه شامل قرآن، سنت، عقل و اجماع متمسک شده اند و تلاش کرده اند، حجیت اصل اعتماد مشروع در فقه امامیه را به اثبات برسانند. موارد‌ جريان‌ اين‌ نظريه به موارد شرط ابتدايي در فقه و حقوق‌ ما‌ شباهت دارد. هرچند از لحاظ اخلاقي وفا به شرط ابتدايي مطلوب است، از لحاظ فقهي، به نظر مشهور فقهاي‌ اماميه‌ الزام آور نيست و عمده ترين دليل آن‌ را ميتوان نبود عوض دانست. وجود اعتماد و تحمل زيان نيز براي ايجاد مسئوليت قراردادي کافي نيست.

مراجع

Abdipour, E., & Parhizgar, A. (2018). The Theory of Trust and Its Effect on the Rules Governing Agency. Journal of Islamic Jurisprudence and Law, 9(17).

Abdipourfard, E., & Parhizgar, A. (2015). Comparative Study of the Principles of Commitment to a Contract with Emphasis on the Theory of Trust. Comparative Research on Islamic and Western Law, 6.

Alidoost, A. (2006). Jurisprudence and Reason. Publication Organization of the Research Institute of Islamic Culture and Thought.

Alipanah, A., Noorabadi, A., & Abbaspour, S. (2015). The Theory of the Apparent Authenticity of the Representative's Will in Iranian Law. Journal of Islamic Law, 16(2).

Amili, S. H. (1988). Wasa'il al-Shi'ah. Al-Bayt Institute.

Ansari Dezfuli, S. M. Fara'id al-Usul. Islamic Publications Office.

Ansari, M. (1994). Kitab al-Makasib (Vol. 6). Sheikh Ansari Congress.

Ansari, M. (2011). The Theory of Efficient Breach of Contract from the Perspective of the School of Economic Analysis of Law. Law Quarterly, 1(1).

Babaei, I. (2021). Insurance Law. Samt Publications.

Badini, H. (2006). Is Law an Independent Science? Journal of the Faculty of Law and Political Sciences(74).

Bojnourdi, S. H. M. (1998). Al-Qawa'id al-Fiqhiyyah. Al-Hadi Publishing House.

Jafari Langroodi, M. J. (2008). The Effect of Will in Civil Rights. Ganj Danesh Publications.

Katouzian, N. (1998). Philosophy of Law. Publishing Company.

Katouzian, N. (2004). Civil Law in the Current Legal System. Mizan Publishing.

Katouzian, N. (2014). General Theory of Commitments. Mizan Publishing.

Katouzian, N. (2019). Philosophy of Law (Vol. 1). Ganj Danesh Publications.

Khoei, S. A.-Q. M. Misbah al-Fiqah.

Kulayni, M. i. Y. (1986). Al-Kafi. Darul-Kutub Al-Islamiyya.

Lankarani, M. F. Al-Qawa'id al-Fiqhiyyah.

Mohammadi, A. (2007). Fundamentals of Islamic Law Inference. Tehran University Press.

Mohaqeq Damad, S. M. (2002). Jurisprudence Rules: Civil Section (Vol. 2). Samt Publications.

Mohaqeq Damad, S. M. (2005). Rules of Jurisprudence: Civil Section (Vol. 1). Humanities Publication.

Nasiran, D. (2011). Rule of Law or Rule of Judge. Law Quarterly, Journal of the Faculty of Law and Political Sciences, 41(3).

Nematollahi, I. (2016). Introduction and Critique of the Theory of Common Trust. Comparative Law Studies, 7(2).

Saduq, S. M. i. A. (1992). Man la-Ihazrah al-Faqih. Islamic Publishing Institute.

Safaei, S. H. (2010). General Rules of Contracts. Mizan Publishing.

Shahidi, M. (2004). Works on Contracts and Obligations. Majd.

Shirvi, A. (2019). Contract Law: Conclusion, Effects and Dissolution. Samt.

Skinni, R. (2009). Commercial Law (12th ed.). Samt.

Tabarsi, F. i. H. (1993). Majma' al-Bayan fi Tafsir al-Quran. Nasser Khosrow Publications.

Tabataba'i, A. S. M. H. (1996). Al-Mizan fi Tafsir al-Quran. Islamic Publications Office.

Tusi, M. i. H. (1945). Tahdhib al-Ahkam. Dar al-Kutub al-Islamiyya.

Tusi, M. i. H. (2011). Insight into the Differences in News. Darul Kitab al-Islamiyya.

دانلود

چاپ شده

۱۴۰۴/۱۰/۰۱

ارسال

۱۴۰۳/۱۱/۱۷

بازنگری

۱۴۰۴/۰۱/۱۴

پذیرش

۱۴۰۴/۰۱/۲۱

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

کاوه م.، نصیران نجف آبادی د. .، و سلطانی ر. . (1404). ادله اصل اعتماد مشروع در حقوق قراردادهای ایران. پژوهش‌های تطبیقی فقه، حقوق و سیاست، 7(4)، 1-18. https://doi.org/10.61838/csjlp.430

مقالات بیشتر خوانده شده از همین نویسنده

مقالات مشابه

101-110 از 299

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.